PNEVMA.GR Το Περιοδικό των Φοιτητών της Φιλοσοφικής

    

Ο Μπούσουλας του Πρωτοετή





Διαβάστε στο
* Δωρεάν Υπηρεσίες 
από το PNEVMA.GR
* Τα νέα του ΠΝΕΥΜΑτος
* Συχνές ερωτήσεις για το PNEVMA.GR
* Απόψεις των φοιτητών για το περιοδικό της Φιλοσοφικής
* Μορφές που απεικονίζονται στο λογότυπο
* Γλωσσικά ζητήματα και διαξιφισμοί
* Τι έτος έχουμε;
* Ορθοπεδικός ή ...Ορθοπ-αι-δικός;
* Πώς γράφουμε διπλωματική εργασία
* Οι λόγοι Ζολώτα στην "αγγλική"
* Αλβανικές μεταναστεύσεις
* Σχέσεις Λογοτεχνίας-Ιστορίας
* Από ανέκαθεν ήθελα να ξαναεπαναλάβω ότι...
* Greeklish: η χαρά του ανορθόγραφου
* Γλωσσικά ζητήματα και διαξιφισμοί
 
Η χαμένη αθωότητα του Ιστορικού
 


Συμπεράσματα από την ημερίδα με θέμα: 

Διάλογος για την Ιστορία: 
Ιστορική Παιδεία & Ιστορικός 
στο σύγχρονο εκπαιδευτικό μας σύστημα



 "Ο Βενιζέλος έφερε τις πατάτες στην Ελλάδα. 
Γι' αυτό ονομάστηκε εθνικός ευεργέτης 
και του φτιάξαμε και αεροδρόμιο


(Απάντηση μαθητή στο μάθημα 
της Ιστορίας, σε σχετική ερώτηση 
για τον Ε. Βενιζέλο)¹ 
 
 





Το Σάββατο 15 Μαΐου πραγματοποιήθηκε στην Aula της Φιλοσοφικής η Ημερίδα την οποία όλοι όσοι σπουδάζουμε στο Τμήμα Ιστορίας - Αρχαιολογίας και γενικότερα σε όλα τα "καθηγητικά" τμήματα της Σχολής μας (Φιλολογικό, Φ.Π.Ψ.) περιμέναμε με έντονο ενδιαφέρον. 
Η ημερίδα είχε τίτλο: "Διάλογος για την Ιστορία: Ιστορική Παιδεία και Ιστορικός στο σύγχρονο εκπαιδευτικό μας σύστημα". Διοργανώθηκε από τον Τομέα Ιστορίας και πιο συγκεκριμένα από επιτροπή αποτελούμενη από τις καθηγήτριες του τμήματος Ιστορίας - Αρχαιολογίας, κκ. Όλγα Κατσιαρδή - Hering, Τριανταφυλλίτσα Μανιάτη - Κοκκίνη, Αναστασία Παπαδία - Λάλα και Άννα Ραμού - Χαψιάδη. 
Όσοι έχουν ελάχιστη εμπειρία από ημερίδες, συνέδρια κτλ έχουν ενδεχομένως την αίσθηση ότι η παρακολούθηση μιας τέτοιας συγκέντρωσης είναι κάτι το ανυπόφορα βαρετό και ανούσιο. Ευτυχώς, από τις πρώτες κιόλας ανακοινώσεις όλες οι φοβίες μου αποδείχτηκαν αβάσιμες. Όλοι οι ομιλητές, πανεπιστημιακοί, καθηγητές δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης και εκπρόσωποι του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου, κατέθεσαν με παρρησία τις απόψεις τους για το φλέγον ζήτημα της Ιστορίας ως διδασκομένου και διδακτέου (ή μήπως και διδακτού;) μαθήματος και φώτισαν, ο καθένας με βάση τη δική του οπτική και τις προσωπικές του εμπειρίες από την εκπαιδευτική διαδικασία, από μία πτυχή του συνολικού φαινομένου. 
Τα κυριότερα από τα ερωτήματα στα οποία κλήθηκαν να απαντήσουν οι ομιλητές θα μπορούσαν να συνοψιστούν στα εξής: 
1. Γιατί η Ιστορία ως διδασκόμενο μάθημα θεωρείται βαρετή και ανούσια, αντιμετωπίζεται ως "αγγαρεία" και καταλαμβάνει την τελευταία θέση στις προτιμήσεις των μαθητών; 
2. Ποια η χρησιμότητα της Ιστορίας; 
3. Ποιες ειδικές δυσκολίες αντιμετωπίζει ο εκπαιδευτικός που αναλαμβάνει να διδάξει Ιστορία; 
4. Έχουν όλοι οι καθηγητές (Ιστορικοί, Φιλόλογοι, πτυχιούχοι Φ.Π.Ψ.) την ίδια γνωστική επάρκεια, ώστε να διδάξουν ένα τόσο δύσκολο, περίπλοκο και πολυεπίπεδο γνωστικό αντικείμενο; Οι φοιτητές που μελλοντικά θα απορροφηθούν στη μέση εκπαίδευση έχουν το ανάλογο επίπεδο; 
5. Από ποιους, πώς και με ποιο κάθε φορά (εκπαιδευτικό, πολιτικό ή άλλο) σκοπό ή σκοπιμότητα συγγράφονται τα εγχειρίδια Ιστορίας; 
6. Τα εγχειρίδια Ιστορίας βοηθούν τον εκπαιδευτικό στο έργο του ή αντιθέτως αποτελούν τροχοπέδη; 
7. Ποιος ο ρόλος των νέων τεχνολογιών ως μέσων υποβοηθητικών στη διδασκαλία της ιστορίας; 

Όλα τα παραπάνω θέματα συζητήθηκαν εκτενώς και στις τρεις συνεδρίες της ημερίδας. Οι καθηγητές και οι καθηγήτριες του τμήματός μας (Ιστορικό-Αρχαιολογικό) ανέλυσαν το πρόγραμμα σπουδών του τμήματος, παρουσίασαν διαχρονικά τη διδασκαλία της Ιστορίας ως επιστήμης που θεραπεύεται στη Σχολή μας, χωρίς ωραιοποιήσεις και χωρίς να παραλείψουν να αναφερθούν στα προβλήματα του τμήματος: υπερβολικά μεγάλος αριθμός εισαγομένων που οδηγεί στην "κοπαδοποίηση" στα αμφιθέατρα, συνεχής πτώση του επιπέδου και των κριτηρίων εισαγωγής των νέων φοιτητών, εισαγωγή υποψηφίων που σε άλλη σχολή στόχευαν και σε άλλη εισήχθησαν κτλ. 
Από την πλευρά τους οι μαχόμενοι εκπαιδευτικοί κατέθεσαν το απόσταγμα των εμπειριών τους από τον καθημερινό αγώνα τους στο σχολείο. Τα προβλήματα, δηλαδή, που αντιμετωπίζουν κατά τη διδασκαλία του μαθήματος της Ιστορίας: ελλιπή, δύσχρηστα ή κακογραμμένα εγχειρίδια, αδιαφορία από τους μαθητές που στην προσπάθειά τους να "γλιτώσουν" καταφεύγουν στην παπαγαλία, άγχος για να καλυφθεί η συχνά απέραντη ύλη κ.α. Η ημερίδα έκλεισε με την ανακοίνωση της κ. Εύης Μπαξεβάνη, εκπαιδευτικού, η οποία, χωρίς να θέλω να αδικήσω τις εξίσου ενδιαφέρουσες ομιλίες των άλλων εκπαιδευτικών, προκάλεσε ιδιαίτερη αίσθηση και ζωηρές συζητήσεις. Η κ. Μπαξεβάνη με τις εύστοχες παρατηρήσεις της παρουσίασε με τρόπο ευσύνοπτο και απολύτως εύληπτο το προφίλ του σύγχρονου μαθητή και καθηγητή καθώς και τα γενικά χαρακτηριστικά της Ιστορίας ως διδασκομένου αντικειμένου, ως διδακτικής πράξης και ως "καταναλωτικού προϊόντος". 

Έπειτα από αυτή τη γενική αναφορά στα κυριότερα σημεία της ημερίδας, ας μου επιτραπεί να καταθέσω την προσωπική εκτίμησή μου για δύο-τρία ζητήματα που θεωρώ ιδιαιτέρως σημαντικά. 
Όσον αφορά τα επαγγελματικά δικαιώματα των αποφοίτων του Ιστορικού - Αρχαιολογικού, τέθηκε από αρκετούς ομιλητές το θέμα της άδικης και παράλογα εξομοιωτικής και απαξιωτικής συμπερίληψης των Ιστορικών στην γενική κατηγορία "ΠΕ - Φιλολόγων" στις εξετάσεις του ΑΣΕΠ. Μία πιθανή λύση - πάντοτε κατά την προσωπική άποψη του γράφοντος - θα ήταν ο τίτλος της κατηγορίας να γίνει "Ανθρωπιστικές Σπουδές και Επιστήμες του Ανθρώπου", καθώς η Φιλολογία εμπίπτει στις ανθρωπιστικές σπουδές ή επιστήμες ενώ η Ιστορία στις Επιστήμες του Ανθρώπου (Κοινωνιολογία, Πολιτική Οικονομία, Ψυχολογία κ.α.). Και ας μην παραβλέψουμε το εξίσου απαράδεκτο φαινόμενο, ότι δηλαδή δίνεται από το νόμο η δυνατότητα στους πτυχιούχους της Φιλολογίας να εξετάζονται στον ΑΣΕΠ στα Αρχαία και Νέα Ελληνικά, αποφεύγοντας τεχνηέντως και με τη βούλα του νόμου τη δύσκολη και σε πολύ μεγάλο βαθμό αδίδακτη (ως πανεπιστημιακό μάθημα) σε αυτούς Ιστορία. Δυστυχώς, στο σημείο αυτό οι αβλεψίες ή αοριστίες του νόμου πιθανόν να οδηγήσουν τους αποφοίτους δύο συναφών, αλληλοϋποστηριζόμενων και αλληλοσυμπληρούμενων επιστημών, της Ιστορίας και της Φιλολογίας, σε αναίτιες διχογνωμίες και ανταγωνισμούς. 
Αυτός ο άδικος παραγκωνισμός του Ιστορικού δεν περιορίζεται μόνο στα παραπάνω παράδοξα γραφειοκρατικά τερτίπια, αντανακλάται δυστυχώς και στην ίδια την κοινωνία. Σε κάποιο μάθημα Ιστορίας η καθηγήτριά μας μάς είχε περιγράψει την αμηχανία που είχε νιώσει, όταν χρειάστηκε να απαντήσει σε κάποιον υπάλληλο δημόσιας αρχής, που την είχε ρωτήσει ποιο ήταν το επάγγελμά της. Σαφώς, ο υπάλληλος που είχε απέναντί της δυσκολεύτηκε αρκετά να αντιληφθεί τι εννοούσε, δηλώνοντας ως επάγγελμά "Ιστορικός". Η "ταυτότητα" του Ιστορικού και πώς αυτή εισπράττεται - παραμορφωμένη υπό το βάρος στερεοτύπων, ακρωτηριασμένη από παρανοήσεις και ασάφειες ή ενίοτε αρνητικά προβεβλημένη - από την ίδια την κοινωνία είναι ζήτημα βαρύνουσας σημασίας που προϋποθέτει πολυδιάστατες ερμηνείες για να προσεγγιστεί. 

Ανάλογη αμηχανία έχουμε κατά καιρούς νιώσει όσοι από εμάς έχουμε βρεθεί σε συζητήσεις με συμφοιτητές μας σχετικά με αυτό το φαινομενικά απλό - στην ουσία του όμως ακανθώδες - ζήτημα της επαγγελματικής ταυτότητας των Ιστορικών. "Ιστορικός" με έντονους και προκλητικά μεγάλους χαρακτήρες έχω γράψει στο βιογραφικό μου στη στήλη "Επάγγελμα" και ανάλογη είναι η απάντηση που δίνω εμφαντικά, όταν με ρωτούν. Αυτό συστήνω και στους συναδέλφους μου, μέλλοντες και πτυχιούχους ιστορικούς, να μη ντρέπονται να διατρανώνουν αυτήν τους την ιδιότητα. Είμαστε κοινωνικοί επιστήμονες με εξειδικευμένη φιλολογική και αρχαιολογική κατάρτιση, φορείς και μεταλαμπαδευτές της τόσο χρήσιμης - ιδίως στα δίσεκτα έτη της έκπτωσης των ανθρωπιστικών σπουδών που ζούμε - ιστορικής παιδείας, ικανοί να διδάξουμε εξ ίσου καλά Ιστορία και Φιλολογικά μαθήματα. "Είμαι Ιστορικός και όχι Φιλόλογος" δηλώνω και διαδηλώνω με μία μικρή δόση πικρίας και περηφάνιας και συνιστώ στους συμφοιτητές μου να κάνουν το ίδιο. Και ας συνεπάγεται αυτή τους η τόλμη μερικά δευτερόλεπτα αμήχανης ασυνεννοησίας, κι ας συνεπάγεται αυτή τους η παρρησία μερικά χαμένα "ιδιαίτερα" στη ζούγκλα της ιδιωτικής παραπαιδείας όπου έχουμε ταχθεί να αναζητούμε την παρεξηγημένη μας ταυτότητα και τη χαμένη μας επαγγελματική "αθωότητα". 




Κώστας Π.









¹ Από την ανακοίνωση της κ. Εύης Μπαξεβάνη, Εκπαιδευτικού, Προϊσταμένης του Τμήματος Ιστορίας και Ανθρωπιστικών Σπουδών του Κολεγίου Ψυχικού 










o

Είσαι φοιτητής της Φιλοσοφικής;
o Έχεις ταλέντο στο γράψιμο;
o

Έχεις χρήσιμο υλικό για τους συμφοιτητές σου;


Παροικιακός Ελληνισμός

Δ Ω Ρ Ε Α Ν     Α Γ Γ Ε Λ Ι Ε Σ
-
Πορτογαλικά από πορτογαλόφωνη καθηγήτρια με διδακτορικό από το πανεπιστήμιο του Sao Paolo Βραζιλίας
- Ισπανίδα καθηγήτρια με πείρα, πτυχιούχος Ισπανικού πανεπιστημίου, παραδίδει μαθήματα ισπανικών για όλα τα επίπεδα.


Διαδικτυακή Πύλη για τους Φοιτητές της Φιλοσοφικής
© Copyright 2003-2005